{"id":67665,"date":"2025-05-06T12:00:00","date_gmt":"2025-05-06T12:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/politique\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac"},"modified":"2025-05-07T19:04:26","modified_gmt":"2025-05-07T19:04:26","slug":"ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac","title":{"rendered":"IA G\u00e9n\u00e9rative et L&rsquo;Insoluble Trilemme de L&rsquo;Estomac"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"color: #ff6600\"><strong>Africa-Press &#8211; Senegal. <\/strong><\/span>Pour Paul Vale\u0301ry, penseur visionnaire s\u2019il en est, \u00ab plagiaire est celui qui a mal dige\u0301re\u0301 la substance des autres: il en rend les morceaux reconnaissables. L\u2019originalite\u0301 est affaire d\u2019estomac \u00bb (Rhumbs, 1926). Les tre\u0300s voraces mode\u0300les d\u2019intelligence artificielle ge\u0301ne\u0301rative (IAg) ont indubitablement de gros estomacs: ils avalent tout de go d\u2019immenses corpus d\u2019\u0153uvres en tous genres, textes, musiques et images, sans en parai\u0302tre aucunement incommode\u0301s.<\/p>\n<p>Certains artistes s\u2019en inquie\u0300tent, craignant qu\u2019ils rivalisent biento\u0302t d\u2019originalite\u0301 avec eux. D\u2019autres, tout autant artistes, se re\u0301voltent contre une appropriation frauduleuse: on siphonne leurs \u0153uvres sans vergogne pour les en spolier. Des instances nationales, en particulier le ministe\u0300re de la Culture, et europe\u0301ennes se penchent sur le proble\u0300me. Pour elles, il suffirait d\u2019un cadre le\u0301gislatif bien pense\u0301 afin de re\u0301tribuer les auteurs a\u0300 un juste prix. Or, l\u2019affaire ne se re\u0301sout pas a\u0300 seuls coups de re\u0300glements, car ce n\u2019est pas uniquement une histoire d\u2019argent. La fabrication des mode\u0300les d\u2019IAg efficaces exige qu\u2019on leur transfe\u0300re la plupart des \u0153uvres humaines.<\/p>\n<p><b>D\u2019insurmontables proble\u0300mes<\/b><\/p>\n<p>Lorsqu\u2019un pan entier de la production litte\u0301raire et artistique n\u2019y figure pas, l\u2019apprentissage s\u2019en trouve d\u2019autant diminue\u0301. Il en re\u0301sulte une occultation inadmissible de la culture correspondante. On devrait donc encourager une inclusion de toutes les composantes de toutes les cultures.<\/p>\n<p>Mais, si tout y est, le me\u0301tier de l\u2019artiste risque d\u2019e\u0302tre remis en question, soit que les machines fassent vraiment preuve d\u2019originalite\u0301, auquel cas les artistes se retrouveraient de\u0301posse\u0301de\u0301s et deviendraient inutiles, soit qu\u2019elles laissent transparai\u0302tre des morceaux de ceux dont elles s\u2019inspirent, par exemple des tournures de style ou des visages d\u2019acteurs connus ou encore des intonations de voix. Et, dans cette dernie\u0300re e\u0301ventualite\u0301, ils seraient plagie\u0301s. Bref, qu\u2019ils dige\u0300rent trop ou trop peu, trop bien ou pas assez, les gros estomacs des mode\u0300les d\u2019IAg posent d\u2019insurmontables proble\u0300mes et nous donneront biento\u0302t de sacre\u0301es crampes d\u2019estomac !<\/p>\n<p>Par Jean-Gabriel Ganascia, professeur a\u0300 Sorbonne Universite\u0301, a\u0300 Paris, chercheur en intelligence artificielle au LIP6 (Sorbonne Universite\u0301, CNRS), ex-pre\u0301sident du comite\u0301 d\u2019e\u0301thique du CNRS. Dernier ouvrage publie\u0301: \u00ab L\u2019I.A. explique\u0301e aux humains \u00bb, Seuil, 2024.<\/p>\n<p><strong>Pour plus d&rsquo;informations et d&rsquo;analyses sur la <span style=\"color: #ff6600\">Senegal<\/span>, suivez <span style=\"color: #ff6600\">Africa-Press<\/span><\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Africa-Press &#8211; Senegal. Pour Paul Vale\u0301ry, penseur visionnaire s\u2019il en est, \u00ab plagiaire est celui qui a mal dige\u0301re\u0301 la substance des autres: il en rend les morceaux reconnaissables. L\u2019originalite\u0301 est affaire d\u2019estomac \u00bb (Rhumbs, 1926). Les tre\u0300s voraces mode\u0300les d\u2019intelligence artificielle ge\u0301ne\u0301rative (IAg) ont indubitablement de gros estomacs: ils avalent tout de go d\u2019immenses [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":82,"featured_media":67664,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[22,10],"tags":[44],"class_list":["post-67665","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-divers","category-toutes-les-actualites","tag-senegal-2"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v26.1 (Yoast SEO v27.0) - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-premium-wordpress\/ -->\n<title>IA G\u00e9n\u00e9rative et L&#039;Insoluble Trilemme de L&#039;Estomac - Senegal<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Pour Paul Vale\u0301ry, penseur visionnaire s\u2019il en est, \u00ab plagiaire est celui qui a mal dige\u0301re\u0301 la substance des autres: il ...\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"fr_FR\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"IA G\u00e9n\u00e9rative et L&#039;Insoluble Trilemme de L&#039;Estomac\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Pour Paul Vale\u0301ry, penseur visionnaire s\u2019il en est, \u00ab plagiaire est celui qui a mal dige\u0301re\u0301 la substance des autres: il ...\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Senegal\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-05-06T12:00:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-05-07T19:04:26+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/static.africa-press.net\/senegal\/sites\/13\/2025\/05\/sm_1746605872.50859.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1280\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"720\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"cfeditorfr\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"\u00c9crit par\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"cfeditorfr\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Dur\u00e9e de lecture estim\u00e9e\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"2 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac\"},\"author\":{\"name\":\"cfeditorfr\",\"@id\":\"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/#\/schema\/person\/2b1cf3cd81a31e3cd26889ca66d677f1\"},\"headline\":\"IA G\u00e9n\u00e9rative et L&rsquo;Insoluble Trilemme de L&rsquo;Estomac\",\"datePublished\":\"2025-05-06T12:00:00+00:00\",\"dateModified\":\"2025-05-07T19:04:26+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac\"},\"wordCount\":436,\"commentCount\":0,\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/static.africa-press.net\/senegal\/sites\/13\/2025\/05\/sm_1746605872.50859.jpg\",\"keywords\":[\"Senegal\"],\"articleSection\":[\"Divers\",\"Toutes les actualit\u00e9s\"],\"inLanguage\":\"fr-FR\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac\",\"url\":\"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac\",\"name\":\"IA G\u00e9n\u00e9rative et L'Insoluble Trilemme de L'Estomac - Senegal\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/static.africa-press.net\/senegal\/sites\/13\/2025\/05\/sm_1746605872.50859.jpg\",\"datePublished\":\"2025-05-06T12:00:00+00:00\",\"dateModified\":\"2025-05-07T19:04:26+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/#\/schema\/person\/2b1cf3cd81a31e3cd26889ca66d677f1\"},\"description\":\"Pour Paul Vale\u0301ry, penseur visionnaire s\u2019il en est, \u00ab plagiaire est celui qui a mal dige\u0301re\u0301 la substance des autres: il ...\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"fr-FR\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"fr-FR\",\"@id\":\"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/static.africa-press.net\/senegal\/sites\/13\/2025\/05\/sm_1746605872.50859.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/static.africa-press.net\/senegal\/sites\/13\/2025\/05\/sm_1746605872.50859.jpg\",\"width\":1280,\"height\":720,\"caption\":\"IA G\u00e9n\u00e9rative et L'Insoluble Trilemme de L'Estomac\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Accueil\",\"item\":\"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"IA G\u00e9n\u00e9rative et L&rsquo;Insoluble Trilemme de L&rsquo;Estomac\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/#website\",\"url\":\"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/\",\"name\":\"Africa Press | Senegal | Homepage\",\"description\":\"Just another Africa News Agency Sites site\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"fr-FR\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/#\/schema\/person\/2b1cf3cd81a31e3cd26889ca66d677f1\",\"name\":\"cfeditorfr\",\"url\":\"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/author\/cfeditorfr\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"IA G\u00e9n\u00e9rative et L'Insoluble Trilemme de L'Estomac - Senegal","description":"Pour Paul Vale\u0301ry, penseur visionnaire s\u2019il en est, \u00ab plagiaire est celui qui a mal dige\u0301re\u0301 la substance des autres: il ...","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac","og_locale":"fr_FR","og_type":"article","og_title":"IA G\u00e9n\u00e9rative et L'Insoluble Trilemme de L'Estomac","og_description":"Pour Paul Vale\u0301ry, penseur visionnaire s\u2019il en est, \u00ab plagiaire est celui qui a mal dige\u0301re\u0301 la substance des autres: il ...","og_url":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac","og_site_name":"Senegal","article_published_time":"2025-05-06T12:00:00+00:00","article_modified_time":"2025-05-07T19:04:26+00:00","og_image":[{"width":1280,"height":720,"url":"https:\/\/static.africa-press.net\/senegal\/sites\/13\/2025\/05\/sm_1746605872.50859.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"cfeditorfr","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"\u00c9crit par":"cfeditorfr","Dur\u00e9e de lecture estim\u00e9e":"2 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac"},"author":{"name":"cfeditorfr","@id":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/#\/schema\/person\/2b1cf3cd81a31e3cd26889ca66d677f1"},"headline":"IA G\u00e9n\u00e9rative et L&rsquo;Insoluble Trilemme de L&rsquo;Estomac","datePublished":"2025-05-06T12:00:00+00:00","dateModified":"2025-05-07T19:04:26+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac"},"wordCount":436,"commentCount":0,"image":{"@id":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/static.africa-press.net\/senegal\/sites\/13\/2025\/05\/sm_1746605872.50859.jpg","keywords":["Senegal"],"articleSection":["Divers","Toutes les actualit\u00e9s"],"inLanguage":"fr-FR","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac","url":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac","name":"IA G\u00e9n\u00e9rative et L'Insoluble Trilemme de L'Estomac - Senegal","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/static.africa-press.net\/senegal\/sites\/13\/2025\/05\/sm_1746605872.50859.jpg","datePublished":"2025-05-06T12:00:00+00:00","dateModified":"2025-05-07T19:04:26+00:00","author":{"@id":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/#\/schema\/person\/2b1cf3cd81a31e3cd26889ca66d677f1"},"description":"Pour Paul Vale\u0301ry, penseur visionnaire s\u2019il en est, \u00ab plagiaire est celui qui a mal dige\u0301re\u0301 la substance des autres: il ...","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac#breadcrumb"},"inLanguage":"fr-FR","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"fr-FR","@id":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac#primaryimage","url":"https:\/\/static.africa-press.net\/senegal\/sites\/13\/2025\/05\/sm_1746605872.50859.jpg","contentUrl":"https:\/\/static.africa-press.net\/senegal\/sites\/13\/2025\/05\/sm_1746605872.50859.jpg","width":1280,"height":720,"caption":"IA G\u00e9n\u00e9rative et L'Insoluble Trilemme de L'Estomac"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/toutes-les-actualites\/ia-generative-et-linsoluble-trilemme-de-lestomac#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Accueil","item":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"IA G\u00e9n\u00e9rative et L&rsquo;Insoluble Trilemme de L&rsquo;Estomac"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/#website","url":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/","name":"Africa Press | Senegal | Homepage","description":"Just another Africa News Agency Sites site","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"fr-FR"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/#\/schema\/person\/2b1cf3cd81a31e3cd26889ca66d677f1","name":"cfeditorfr","url":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/author\/cfeditorfr"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/67665","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/wp-json\/wp\/v2\/users\/82"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=67665"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/67665\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/wp-json\/wp\/v2\/media\/67664"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=67665"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=67665"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.africa-press.net\/senegal\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=67665"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}